Η Φινλανδία «φρέναρε» τα data centers της Google: τι ισχύει στην Ελλάδα

Η Φινλανδία σταμάτησε τις εργασίες της Google σε δύο νέα data centers, γιατί η εταιρεία έκοψε δάσος πριν ολοκληρώσει τις υποχρεωτικές περιβαλλοντικές μελέτες. Η Google αναγνώρισε ότι, αυτή τη φορά, δεν τήρησε τα δικά της υψηλά πρότυπα. Την ίδια εβδομάδα, στην Ελλάδα, βουλευτές ζητούν απαντήσεις για το πώς παίρνουν άδεια τα data centers εδώ.

Τι έγινε με τα data centers της Google στη Φινλανδία

Στις 6 Οκτωβρίου, η φινλανδική Αρχή Αδειοδότησης και Εποπτείας (LVV) ζήτησε από την Tuike Finland, θυγατρική της Google, να σταματήσει τις εργασίες στο Muhos και στο Kajaani. Η εντολή ισχύει μέχρι να τελειώσουν οι μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

• Τι έκανε η Google: σύμφωνα με την LVV, έκοψε δέντρα, αφαίρεσε το επιφανειακό χώμα, άνοιξε δρόμους και άλλαξε τάφρους. Η φινλανδική οργάνωση προστασίας της φύσης μιλά για πάνω από 300 εκτάρια αποψιλωμένου δάσους·
• Προθεσμίες: η Google πρέπει να σταματήσει το αργότερο στις 23 Οκτωβρίου και να δώσει εξηγήσεις έως τις 14 Οκτωβρίου, αλλιώς κινδυνεύει με πρόστιμο·
• Τι ισχύει ακόμη: μετρήσεις, έρευνες εδάφους και άλλες μικρές εργασίες που δεν αλλάζουν το περιβάλλον.

Η Google λέει ότι ενήργησε «με καλή πίστη», με βάση τον νόμο για τα δάση, και ότι θα φυτέψει δέντρα σε 130 εκτάρια στο Muhos. Ωστόσο, η υπουργός Περιβάλλοντος της Φινλανδίας, Sari Multala, εκτιμά ότι τα έργα μάλλον θα αργήσουν. Τα δύο data centers είναι μέρος της μεγαλύτερης επένδυσης της Google στην Ευρώπη, ύψους 13 δισ. ευρώ, σύμφωνα με το Euronews.

Η Φινλανδία έχει γίνει το «Τέξας της Ευρώπης», όπως γράφει το CNBC, γιατί έχει φθηνό ρεύμα και διαθέσιμη γη. Όμως, το κράτος έδειξε ότι πρώτα μετρά η περιβαλλοντική μελέτη, ακόμη και για τη μεγαλύτερη εταιρεία.

Πώς παίρνουν άδεια τα data centers στην Ελλάδα

Και στην Ελλάδα τα data centers πληθαίνουν, κυρίως λόγω της AI. Για παράδειγμα, ας δούμε το Κρυονέρι, στον Δήμο Διονύσου. Σύμφωνα με ερώτηση του βουλευτή Ανατολικής Αττικής του ΠΑΣΟΚ, Μανώλη Χριστοδουλάκη:

• η πολιτεία έχει ήδη εγκρίνει εκεί δύο data centers, των 20 MW και των 12,5 MW·
• είναι σε εξέλιξη και τρίτη εγκατάσταση, των 40 MW·
• υπάρχουν σχέδια για μεγάλες (hyperscale) υποδομές έως 130 MW συνολικά στην Αττική.

Τα δύο πρώτα πήραν έγκριση με τη διαδικασία των «πρότυπων περιβαλλοντικών δεσμεύσεων» (κατηγορία Β). Είναι μια νόμιμη και γρήγορη διαδικασία για μικρότερα έργα. Όμως, όπως σημειώνει ο βουλευτής, δεν έχει στάδιο δημόσιας διαβούλευσης και εξετάζει κάθε έργο χωριστά. Έτσι, κανείς δεν μετρά τη συνολική επιβάρυνση μιας περιοχής από πολλά data centers μαζί.

Επιπλέον, οι κάτοικοι ρωτούν για το νερό της ψύξης, τον θόρυβο όλο το 24ωρο και τις γεννήτριες. Για τον λόγο αυτό, ο κ. Χριστοδουλάκης ζητά μία ενιαία μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων για όλη την περιοχή.

Τα 21 ερωτήματα στη Βουλή για τα data centers

Λίγες μέρες αργότερα, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ κατέθεσε μια ερώτηση με 21 ερωτήματα, με πρωτοβουλία του Γιώργου Παπανδρέου. Η ερώτηση πηγαίνει στα υπουργεία Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Περιβάλλοντος και Ανάπτυξης. Ανάμεσά τους:

• γιατί η κυβέρνηση δεν έχει δημοσιεύσει ολόκληρη τη μελέτη για τη χωροθέτηση των data centers, που παρουσίασε τον Μάρτιο του 2026·
• πόσα data centers έχουν ζητήσει σύνδεση στο δίκτυο ρεύματος και με πόση ισχύ·
• ποιος θα πληρώσει τα νέα δίκτυα: οι επενδυτές ή, μέσα από τους λογαριασμούς, οι υπόλοιποι καταναλωτές·
• πόσο νερό θα θέλουν, από πού και με ποια τεχνολογία ψύξης.

Η ερώτηση θυμίζει μια εκτίμηση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας. Σύμφωνα με αυτήν, τα data centers στην Ευρώπη μπορεί να καίνε περίπου 70% περισσότερο ρεύμα το 2030 από ό,τι το 2024. Επιπλέον, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος κάνει μια εκτίμηση για το νερό, όπως μεταφέρει το sofokleous10. Τα data centers της AI παγκοσμίως μπορεί να καταναλώνουν έως 11 φορές περισσότερο νερό το 2028 από ό,τι το 2024.

Τι μπορεί να μάθει η Ελλάδα από τη Φινλανδία

Η Ελλάδα θέλει τα data centers, και δικαίως. Φέρνουν επενδύσεις, όπως το data center της ΔΕΗ και της AWS στην Κοζάνη. Το παράδειγμα της Φινλανδίας, όμως, δείχνει ότι ακόμη και μια χώρα που τα «διεκδικεί» μπορεί να βάλει φρένο όταν κάποιος παρακάμπτει τους κανόνες.

Για τη χώρα μας, το κρίσιμο ερώτημα είναι αν οι γρήγορες διαδικασίες αρκούν όταν μία περιοχή έχει πολλά έργα μαζί. Πάντως, μέχρι τη δημοσίευση, δεν βρήκαμε απάντηση των υπουργείων. Για τον λόγο που η AI «ρουφάει» ενέργεια και μνήμες, δείτε και την ανάλυσή μας για τις μνήμες RAM. Περισσότερα για την AI στη χώρα μας θα βρείτε στην ενότητα AI στην Ελλάδα.